Sundance Film Festivali'nde gösterilip seyirci ödülünü kucakladıktan sonra gündeme bomba gibi düşmüştü The Invisible War. Kendini cinsel istismar üzerine belgeseller yapmaya adayan ve 2004 yılında Twist of Faith isimli filmiyle Oscar'a aday olan Kirby Dick'in bu son belgeseli ABD ordusunda meydana gelen cinsel taciz ve tecavüz vakalarını konu ediniyor. Onlarca kurban, yazar, milletvekili ve uzmanla görüşerek her birinin öykülerini ve fikirlerini film eden Dick, hiç şüphe yok ki senenin en etkileyici eserini ortaya koyuyor.
Çok uzun değil, yalnızca bir buçuk saat süren bu belgesel size hayatınızın en dehşet ve acı verici anlarından birini yaşatmaya yetiyor. Her seferinde insanı şaşırtan onlarca resmi veriyi, hem taciz/tecavüz kurbanlarının göz yaşları eşliğinde hem de uzmanların her şey ortadayken hiçbir şey yapılmamasından şikayet ettikleri sekansların arasında bize sunuyor yönetmen. Film, kadın askerlerin ABD ordusuna ilk kez kabul edilişlerinin açıklandığı dönemden görüntülerle başlıyor. Daha sonra yavaş yavaş kurbanların hikayelerini dinlemeye ve bazılarının hala verdikleri mücadeleye de tanık olmaya başlıyoruz. ABD ordusunun kuruluşundan bu yana 500.000 taciz vakası olduğunun tahmin edildiğinin fakat bunlardan yalnızca 3230'unun kurbanlar tarafından bildirildiğinin altı çiziliyor. Tecavüzcülerin %15'inin orduya girmeden önce tecavüz suçuyla yargılandığını, bunun ise normal popülasyondaki tecavüzcü oranının iki katına tekabül ettiğini öğrendiğimizde ise ABD'ye karşı olan antipatinin ivmesi hızla yükseliyor. Tüm bu taciz ve tecavüz vakalarının üstlerinin nasıl örtüldüğünün, ordunun kendi saygınlığını ve üst düzey elemanlarını korumak için nasıl şekilden şekle büründüğünün, hatta ve hatta bürünmek zorunda kalmayıp hiçbir açıklama yapmadan olaylardan nasıl sıyrılabilme hakkının olduğunun açıklandığı bir belgesel The Invisible War. Kendi bölümlerinde tecavüz vakasının yaşanmadığını iddia edenlerin, tüm orduya kıyasla 3 kat daha fazla cinsel istismar insidansının bulunması ise kurbanların dinlenmesine dahi ne yazık ki yetmiyor. Zamanla büyüyen tepkiler, olayların senato ve meclise taşınması sonrasında ordunun çeşitli hamlelerle tecavüzü nasıl meşrulaştırdığına da tanık oluyoruz. "Kendini riske atma, karşındaki kadının ayık olduğundan emin olduğunda ona ilişki teklif et" temalı afişlerin hazırlanıp dağıtıldığını görünce hissettiklerim, daha sonra tecavüz kurbanlarına yönelik hazırlanan "Peki sen kendine düşeni yapıp koruyucu önlemler aldın mı?" temalı video'lar karşısında fazlasıyla basit kaldı aslında. Dünyanın en güçlü ordusu, evrenin en özgürlükçü ve insan haklarına saygılı ülkesi olmakla övünen ABD'nin böyle adımlar atması bazı düşünürlerce ortaya atılan aptallıklarından ibaret mi? Yoksa yetkililer mi halkı aptal yerine koyuyor? Zira halkın ve halkın temsilcilerinin ordu üzerinde bir yaptırım gücü yok gibi gözüküyor. Sivil mahkemeler yerine askeri mahkemelerde yargılanan ve haliyle hiçbir suçu bulunamayan ordu mensuplarının ise ödüllere boğulduğunu, terfi üstüne terfi aldığını ise Kirby Dick, belgeselinin sonunda seyirciye göstererek son vuruşunu da yapmış oluyor.
İzlemesi oldukça zor, fazlasıyla rahatsız edici bir belgesel The Invisible War. Tüm cesaretlerini toplayıp açık kimlikleriyle kamera karşısına geçen kadınıyla erkeğiyle kurbanlar göz yaşı dökdükçe siz de kendinize engel olamıyorsunuz. Bir filme duygusal yaklaşmak tartışmaya açık olabilir ama her şeyin teker teker ortaya döküldüğü böylesi bir belgeselde duygu emarelerinin varlığı yalnızca rasyonalite ile açıklanabilir. Kirby Dick yaratmaya çalıştığı toplumsal farkındalığın oluştuğunu eminim bir gün görecektir. The Invisible War ise onun ve kurbanların tüm dünyaya attığı bir çaresizlik çığlığı olarak kalıcılığını koruyacaktır.
Puan: 10/10
Yorumlar